HR 07-03-1969, NJ 1969, 249 Gegaste uien
Casus
NV Noordermeer geeft aan landbouwer De Klerk een fiat tot het gassing van uien. De Klerk geeft vervolgens aan een gemeentelijk bedrijf ("Roteb") de opdracht om de bij De Klerk opgeslagen uien welke door larven van een insect zijn aangetast door (ver)gassing te ontsmetten, welke opdracht is aanvaard en uitgevoerd. De Klerk handelt hierbij niet openlijk in naam van Noordermeer. De uien bestonden dus ten dele uit uien van De Klerk en ten dele uit uien van NV Noordermeer. Na de gassing moesten de uien echter vernietigd worden. Noordermeer eist van de Gemeente vergoeding van de daardoor geleden schade, omdat de gasbehandeling ondeskundig, onvoorzichtig en/of roekeloos zou zijn verricht. Noordermeer spreekt de gemeente aan primair op grond van wanprestatie, subsidiair op grond van onrechtmatige daad.
Essentie
Indien iemand die op zich neemt eens anders zaak te bewerken, daarbij verklaart er niet voor te willen instaan dat door die bewerking aan die zaak geen schade ontstaat, brengt zulks op zich zelf nog niet mede dat hij, ingeval zodanige schade ontstaat, daarvoor ook dan niet zou behoeven op te komen, zo deze aan zijn schuld te wijten is.
Voor de beantwoording van de vraag of de Gemeente aansprakelijk is uit hoofde van onrechtmatige daad tegenover de eigenaren van goederen, die zij bij het gassen ondeskundig, onvoorzichtig en/of roekeloos zou hebben behandeld, is onverschillig of de Gemeente wist wie de eigenaren van die goederen zijn. Derhalve is het voor de berechting van Noordermeer's vordering niet van belang of het voor de Gemeente al dan niet voorzienbaar was dat zich onder de door de Klerk ter behandeling gegeven uien ook uien van anderen bevonden.
In het bestreden arrest ontbreekt een redengeving die inzicht zou kunnen geven in de gedachtegang welke het Hof heeft geleid tot de beslissing dat, ook al zou de Gemeente met de Klerk niet zijn overeengekomen dat zij niet aansprakelijk zou zijn voor eventuele schadelijke gevolgen voor de uien als gevolg van de gasbehandeling die deze zouden ondergaan, de Gemeente niettemin voor die gevolgen niet aansprakelijk kan worden gesteld, indien de Klerk de opdracht tot de gasbehandeling heeft gegeven nadat hem was meegedeeld dat de Roteb geen enkele ervaring met het gassen van uien met methylbromide had, zodat de Gemeente niet kon instaan voor de gevolgen, die dat gassen voor de uien zou hebben.
Een partij kan een contractueel beding onder omstandigheden ook inroepen tegen een derde, indien door de betreffende partij erop mocht vertrouwen dat het beding zich over alle hem toevertrouwde goederen uitstrekte.
Van doorslaggevend belang was dat Noordermeer aan de Klerk de vrije hand had gelaten om te regelen dat de uien gegast/ontsmet zouden worden.